Rewitalizacje

Naszą rolą jest stworzenie miejsc dobrych do życia, pracy i odpoczynku, a park miejski łączy wszystkie te funkcje naraz.

Rewitalizacja parku to zadanie, w którym najwięcej zależy od równowagi, bo park ma służyć spacerom, dzieciom, rowerzystom i przyrodzie naraz. Przy rewitalizacji parku miejskiego planujemy strefy: ciche fragmenty z bogatą roślinnością, otwarte polany, place zabaw i ciągi spacerowe, a wodę zatrzymują ogrody deszczowe i niecki retencyjne.

• rozpoznanie terenu: pomiary, inwentaryzacja zieleni, badanie gruntu i warunków wodnych,
• poznanie historii miejsca oraz uwarunkowań społecznych i przyrodniczych,
• rozmowy z inwestorem i mieszkańcami, którzy z tego terenu korzystają na co dzień,
• koncepcja z układem stref, nasadzeniami i małą architekturą,
• projekt rewitalizacji parku z pełną dokumentacją wykonawczą i kosztorysem,
• realizacja, a po niej pielęgnacja przez pierwsze sezony, kiedy nasadzenia się przyjmują.

Partycypacja społeczna, czyli realne włączenie mieszkańców w planowanie przestrzeni, jest tu wymogiem prawnym i zwykłym rozsądkiem naraz. Żeby dowiedzieć się, czego potrzebuje dany fragment miasta, w proces włączamy lokalną społeczność: konsultacje, spacery po terenie i warsztaty, a na podstawie tych informacji powstaje pierwszy szkic. Teren musi obsłużyć potrzeby różnych grup naraz, bo dzieci potrzebują miejsca do zabawy, seniorzy ławek w cieniu, a osoby z ograniczoną mobilnością dojścia bez schodów, więc integracja tych oczekiwań to najtrudniejsza część procesu. Mieszkańcom warto zostawić udział przy porządkowaniu terenu i nasadzeniach, bo miejsce, przy którym ktoś sam pracował, rzadziej bywa niszczone.

Wykonanie prac ustalamy w zależności od stanu terenu i budżetu, ale w typowej realizacji pojawiają się:

• uporządkowanie terenu i usunięcie tego, co zostało po poprzednim zagospodarowaniu,
• wymiana nawierzchni i budowa ścieżek prowadzonych tak, żeby dało się nimi przejechać wózkiem,
• instalacja nawadniająca i oświetlenie, które układamy przed nasadzeniami, żeby nie rozkopywać gotowych alejek; instalację prowadzimy tak, aby dało się ją serwisować bez naruszania nawierzchni,
• mała architektura: ławki, kosze, stojaki rowerowe, hamaki między drzewami, stoły do gry w szachy i proste gry terenowe dla dzieci,
• elementy wodne, od fontanny po kurtynę wodną, wszędzie tam, gdzie miasto chce dać ludziom ochłodę latem,
• nasadzenia roślin dobrane do warunków, z przewagą gatunków, które poradzą sobie bez stałej opieki.

Każdy z tych elementów wykonujemy zgodnie z dokumentacją, a po zakończeniu przekazujemy teren razem z zasadami pielęgnacji na kolejne sezony.

Duża część takich inwestycji powstaje ze środków zewnętrznych, najczęściej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, uzupełnionych budżetem gminy albo miejskim programem, a projekt realizowany z dofinansowania ma sztywne ramy: umowę, zakres, budżet i okres realizacji. We wniosku podaje się całkowitą wartość projektu, kwotę dofinansowania i zakres prac, a całkowita wartość projektu musi zgadzać się z kosztorysem, więc prace prowadzimy zgodnie z tym zakresem, także w okresie trwałości projektu. Celem projektu bywa poprawa dostępu mieszkańców do zieleni, często z wymogiem zwiększenia powierzchni zieleni na mieszkańca, a tereny zielone liczy się wtedy w metrach i w liczbie drzew. Po naszej stronie jest przełożenie tych zapisów na konkretne nasadzenia.

Tworzymy miejsca zielone nie tylko do patrzenia, ale do aktywnego uczestniczenia w procesie użytkowania zieleni: ogrody użytkowe, ogródki z roślinami jednorocznymi i dwuletnimi czy zielniki.

Ogród społeczny to fragment terenu oddany mieszkańcom do uprawy. Tak powstał niejeden park kieszonkowy: od jednej grządki, przy której spotkało się kilka osób. Grządki, zielnik, kilka drzew owocowych, miejsce do siedzenia i wspólne narzędzia. Brzmi skromnie, a w praktyce jest jednym z najskuteczniejszych sposobów, żeby ludzie poczuli, że teren jest ich.

Ogrody społeczne działają dziś w Warszawie, w Poznaniu i w mniejszych miastach, zwykle na terenie położonym blisko osiedla. W stolicy najbardziej znany jest ogród Motyka i Słońce na Jazdowie, prowadzony przez mieszkańców osiedla fińskich domków. Takie miejsca żyją nie tylko grządkami: organizuje się w nich warsztaty, pikniki i sąsiedzkie spotkania, a przy okazji poprawiają estetykę i funkcjonalność całej okolicy. Projektujemy je razem z przyszłymi użytkownikami, bo od początku trzeba ustalić, kto się czym zajmuje. Planujemy dostęp do wody, podniesione grządki dla osób starszych i część wspólną, z której korzystają także ci, którzy nie uprawiają niczego.

Tworzymy miejsca zielone nie tylko do patrzenia, ale do aktywnego uczestniczenia w procesie użytkowania zieleni: ogrody użytkowe, ogródki z roślinami jednorocznymi i dwuletnimi, zielniki i nasadzenia owocowe wciągają mieszkańców w opiekę nad zielenią.

Taki teren zmienia się przez cały rok i daje pretekst do spotkania, a z upływem czasu rzadziej bywa niszczony, bo ktoś czuje się za niego odpowiedzialny. Dobrym przykładem takiego działania są właśnie ogrody społeczne.

• poprawa jakości powietrza
• obniżenie temperatury powietrza
• stworzenie dobrej strefy do relaksu, aktywności fizycznej
• bliski kontakt z naturą
• odzyskiwanie zniszczonej powierzchni

• zapoznanie się z potrzebami Inwestorów ale również mieszkańców żyjących pobliżu ewentualnej nowej inwestycji/rewitalizacji
• dokładna analiza miejsca w którym ma być przeprowadzona rewitalizacja
• zapoznanie się z historią miejsca, warunkami atmosferycznych, wszelkimi innymi uwarunkowaniami społecznymi i przyrodniczymi
• zmiana lub korekta już istniejącego zagospodarowania w celu stworzenia i wprowadzenia zieleni
• możliwość stworzenia dla mieszkańców dobrego miejsca do życia, pracy i wypoczynku
• dokładność
• jakość pracy
• poszanowanie środowiska
• terminowość
• rzetelność

Tworzenie miejsc zielonych nie tylko do patrzenia ale do aktywnego uczestniczenia w procesie użytkowania zieleni (ogrody użytkowe, ogródki z roślinami jednorocznymi, dwuletnimi, zielniki itp.)